GDP (Gross Domestic Product – कुल ग्राहस्थ उत्पादन) भनेको एक निश्चित समयावधि (सामान्यतया १ वर्ष) भित्र देशको सीमाभित्र उत्पादन भएका सबै अन्तिम वस्तु तथा सेवाहरूको कुल मौद्रिक मूल्य हो।
GDP का मुख्य विशेषताहरू
- देशको भौगोलिक सीमाभित्र उत्पादन भएको हुनुपर्छ
- अन्तिम वस्तु तथा सेवा मात्र गणना गरिन्छ (बीचका वस्तु होइनन्)
- नागरिक वा विदेशी कसले उत्पादन गर्यो भन्ने फरक पर्दैन
- एक वर्ष वा त्रैमासिक अवधिको मापन गरिन्छ
उदाहरण
- नेपालभित्र उत्पादन भएको चामल, कपडा, बिजुली
- नेपालभित्र प्रदान गरिएको शिक्षा, स्वास्थ्य, यातायात सेवा ! यी सबैको कुल मूल्य जोड्दा नेपालको GDP हुन्छ।
GDP को प्रकार
-
GDP at Market Price (GDP–MP)
👉 बजार मूल्यमा गणना गरिएको GDP -
GDP at Factor Cost (GDP–FC)
👉 उत्पादनका कारकहरूलाई दिएको आम्दानीको आधारमा गणना गरिएको GDP
GDP को महत्व
- देशको आर्थिक अवस्था मापन गर्न
- आर्थिक वृद्धि दर थाहा पाउन
- सरकारी नीति निर्माण गर्न
- देशहरूबीच आर्थिक तुलना गर्न